Jak nie działać pod wpływem impulsów i nie żałować?

Gdy człowieka przeżywającego intensywne emocje coś zaskoczy, może zareagować natychmiast i powiedzieć lub zrobić coś czego będzie żałował. Począwszy od zjedzenia nadprogramowej porcji posiłku po powiedzenie komuś kilku słów za dużo. W skrócie, nasza głowa zmienia się czasem w elektrownię jądrową, której praca wymyka się spod kontroli. Mózg wykształcił jednak mechanizm „chłodzenia reaktora jądrowego”. Używając go świadomie możesz ułatwić sobie życie i poprawić relacje z innymi.

Pamiętaj, odruchy takie jak krzyczenie, obwinianie, ocenianie i inne stosowaliśmy od najmłodszych lat, ponieważ nie wymagają dużego wysiłku intelektualnego i dają pewien rodzaj satysfakcji. Możesz chłodzić swój „reaktor jądrowy” dzięki tzw. reakcji „zatrzymaj i zaplanuj”, która wydłuża czas pomiędzy bodźcem lub wewnętrznym impulsem, a reakcją. Wykonaj cztery kroki:

1. Zauważ: narastające emocje, pojawiające się myśli lub reakcje fizjologiczne.

2. Zatrzymaj reakcję: np. poprzez policzenie do pięciu, ukierunkowanie uwagi na oddechu lub w zależności od sytuacji – autorefleksję „Czy rozumiem ten komentarz / sytuację, poprawnie? Jaka jest najlepsza możliwa reakcja?”. Taka czynność aktywuje część przywspółczulną układu nerwowego odpowiedzialną za zmniejszenie pobudzenia.

3. Zreflektuj i zaplanuj: np. gdy, jeśli ktoś cię skrytykuje, pomyśl: czy jest coś przydatnego w tej informacji? Z czego mógł wyniknąć czyjś komentarz lub sytuacja?

4. Zaplanuj i zadziałaj: Pomyśl, co mogę odpowiedzieć, żeby samemu zachować wysoki standard? Jaki sposób komunikacji będzie mi pomocny? Jaki sposób komunikacji będzie oparty na szacunku?

Po co to wszystko? By nasze zachowanie nie prowadziło do trwałych konsekwencji opartych na tymczasowych emocjach.

 

 

Brackett, M. (2019). Permission to Feel: Unlocking the Power of Emotions to Help Our Kids, Ourselves, and Our Society Thrive. Celadon Books 

Gendola, G. Wright, R. (2011). Motivational Perspectives on Cardiovascular Response. APA: Wasington.